Web Uygulama Testleri

Merhaba arkadaşlar, Mobilhanem.com üzerinde Selenium ile Test Otomasyonu Geliştirme serimizin üçüncü dersinde Web Uygulama Testleri nelerdir bunu öğreneceğiz. Bir önceki dersimizde Selenium Kod Temellerine giriş yapmıştık ve orada web uygulama testleri ile ilgili fonksiyonellik testini örnek göstermiştik. Bu eğitim sürecinin daha iyi anlaşılabilmesi için web uygulama testlerinin neler olduğunu ve bu testler içerisinde neler yapılabileceğini göreceğiz.

Web uygulama testleri; web üzerinde barınan uygulamaların arabirimleri ve diğer işlevlerini test etmek için kullanılan özel bir test yöntemidir. Uygulamaların tamamen işlevsel, sorunsuz ve güvenli bir şekilde çalışmasını sağlamaktadırlar.

Web Uygulama Testleri Nelerdir ve Kaç Farklı Yöntem Uygulanmaktadır ?

Web uygulama testleri, 8 farklı yöntem ile incelenebilmektedir. Bunlar;

  1. Fonksiyonel Test,
  2. Oturum ve Çerez Testi,
  3. Veritabanı Testi,
  4. Arabirim Testi,
  5. Kullanılabilirlik Testi,
  6. Uyumluluk Testi,
  7. Performans Testi,
  8. Güvenlik Testi’dir

Fonksiyonellik Testi

Fonksiyonel Test
Şekil 1 : Fonksiyonel Test

Sayfalardan diğer sayfalara giden bağlantı kontrolleri: Doğru sayfaya gidildiğinden veya yönlendirildiğinden emin olunmalıdır. Bu şekilde ölü bir sayfa veya geçersiz yönlendirme olmadığından emin olunabilmektedir.

Aynı sayfa üzerindeki bağlantılar: Sayfadaki bağlantılar tek tek kontrol edilmelidir. Varsa e-posta linkleri, web formları da atlanmamalıdır.

URL / Link Testi
Şekil 2 : URL / Link Testi

Her alanın, alan doğrulama mantığı ve varsayılan değerleri kontrol edilmelidir.

Parola alanlarının şifre içeriğini göstermediği görülmelidir.

Negatif test yapılmalı, her alan için geçersiz girdi değerleri denenmelidir.

Eğer varsa form gönderilirken, yanıtın geçerliliği doğrulanmalıdır.

Her alan için validasyon kontrolleri yapılmalıdır.

Yerelleştirme Testi: ürünün yerel kültüre veya ayarlara göre davranmasını sağlamak için kontrol edildiği bir yazılım test tekniğidir. Uygulamayı, hedeflenen dil ve ülke özelliklerine uyarlama sürecidir.

Yerelleştirme sınamasından etkilenen başlıca alanlar içerik ve kullanıcı arayüzüdür.  Arayüzü, varsayılan dili, para birimini, tarihini, saat biçimini ve belgeleri hedeflenen ülke veya bölgeye göre tasarlanıp tasarlanmadığı test edilmektedir.

Oturum ve Çerez Yönetim Testi

Çerez bilgileri, kullanıcı makinesinde saklanan küçük dosyalardır. Bunlar temel olarak oturumu korumak için kullanılır.

Tarayıcı seçeneklerindeki tanımlama bilgilerini etkinleştirerek veya devre dışı bırakarak uygulama kontrol edilmelidir.

Çerezlerin kullanıcı makinesine yazılmadan önce şifrelenip / şifrelenmediğini kontrol edilmelidir. Oturum çerezlerini test ediliyorsa, oturum bittikten sonra oturum sayıları kontrol edilmelidir. Uygulama güvenliğini test ediliyorsa, çerezler silinerek kontrol edilmelidir. Çerezleri etkinleştirip/devre dışı bırakarak uygulama oturum açma/kapatma durumları,  tarayıcılar arası geçişte ise çerezlerinin sıfırlanması kontrol edilmelidir.

CSS düzenlemeleri sonrasında ise, tekrar uygulamaya giriş yapılarak, eski çerezlerin CSS’e etkisi kontrol edilmelidir. Bu kısımda CSS çerezlerinin tarayıcıdan otomatik olarak silinip yeni CSS düzenlemesini sorunsuz göstermesi beklenmektedir. Bu durum tam tersi ise; bu durumda yazılımcılardan her css düzenlemesi sırasında kod yapısına “style.css?ver=1 , style.css?ver=2 , style.css?ver=3” gibi  versiyon bilgisini girmesi beklenmektedir.

Çerezleri (oturumlar) silindikten sonra, siteye bir sonraki ziyarette kimlik bilgilerinin sorulması gerekmektedir.

Veritabanı Testi

  • Bağlantılı web formlarında veri tutarlığı,
  • Ekleme, düzenleme, silme fonksiyonları
  • Veri alımının doğru veriyi alıp almadığı
  • Veritabanı bağlantısını ve sorgu sonucunda oluşabilecek hata kodları ve o kodların karşılıkları,

Sorguların yanıt süreleri kontrol edilmektedir

Arabirim Testi

Sistemlerin veya bileşenlerin veri iletip geçmediğini ve birbirini doğru şekilde kontrol edip etmediğini değerlendirmek için gerçekleştirilmektedirler. Bu sayede modüller arasındaki tüm etkileşimlerin düzgün çalışıp çalışmadığı ve hataların doğru bir şekilde ele alınıp alınmadığı doğrulanmaktadır.

Test edilecek üç alan bulunmaktadır: Uygulama, Web ve Veritabanı Sunucusu. Bu sunucular arasındaki tüm etkileşimlerin yürütülüp yürütülmediği kontrol edilmektedir.

Veritabanı veya web sunucusu, uygulama sunucusu tarafından herhangi bir sorgu için herhangi bir hata iletisi döndürürse, ekrandaki hata kullanıcılara uygun bir şekilde gösterilip gösterilmediği, kullanıcı işlemler sırasında herhangi bir işlemi keserse ne olacağı, oturum gerektiren sayfalarda, cihazın internet ağı değiştirilirse oturumun düşüp düşmediği kontrol edilmektedir.

Kullanılabilirlik Testi

Kullanılabilirlik Testi
Şekil 3 : Kullanılabilirlik Testi
  • Web sitelerinin kullanım kolaylıklarını,
  • Sağlanan talimatlaınr netliğini,
  • Verilen talimatların amacına ulaşmak için anlaşılır olup olmadıklarını,
  • Özel bir istek yoksa, her sayfada ana menü sağlanıp sağlanmadığını,
  • İçeriğin mantıklı ve anlaşılması kolay olup olmadığını,
  • Yazım hatalarını,
  • Resimlerin uygun boyutlarda düzgün yerleştirilip yerleştirilmediği,
  • Koyu renklerin kullanılmasının kullanıcıları rahatsız edip etmediğini kontrol etmektedir.

Yaygın bir şekilde kabul gören standartları uygulamak faydalı olmaktadır. Bunlar web geliştirmede takip edilmesi gereken temel önemli standartlardan bazılarıdır.

Kullanıcılara yardımcı olmak için;

Site haritası geliştirirken, navigasyonun ağaç görünümüne sahip ve web sitelerindeki tüm bağlantılar ile birlikte olmasına, site haritasındaki tüm bağlantıların kontrol edilmesine önem verilmelidir.

“Sitede ara” seçeneği, kullanıcıların aradığı içerik sayfalarını kolayca ve hızlı bir şekilde bulmasına yardımcı olmaktadır.  Kullanıcı tarafından bu kısma her şey girilebilmelidir.

Uyumluluk Testi

Uyumluluk Testi
Şekil 4 : Uyumluluk Testi

Web Uygulama Testleri  için Uyumluluk Testleri çok önemlidir. Bunları 4 ana başlık altında incelenebilmektedirler.

  • Tarayıcı Uyumluluğu
  • İşletim Sistemi Uyumluluğu
  • Mobil Cihaz Uyumluluğu
  • Yazdırma Seçenekleri

Tarayıcı Uyumluluğu: Bazı uygulamalar tarayıcılara çok bağımlıdırlar. Yani bazı uygulamalar bütün fonksiyonlarını X tarayıcısında eksiksiz çalıştırırken, Y tarayıcısında çalıştırmayabilmektedir.  Bu sebepten uygulamaların sadece tek bir tarayıcıda üstün performansla çalışmakla kalmayıp, piyasada kullanılan diğer tarayıcılarda da yüksek performansta çalışması beklenmektedir. Web uygulamalarının Firefox, IE, Chrome, Opera ve Safari gibi çeşitli tarayıcılarda doğru çalıştığını kontrol edilmektedir.

Farklı tarayıcılarla web sayfalarının uyumlu olmasını sağlayan farklı yapılandırmalar ve ayarlar bulunmaktadır. Web sitelerinin kodlamaları çapraz tarayıcı  (  Cross Browser ) platformuyla uyumlu olmalıdılar.

İşletim Sistemi Uyumluluğu: Web uygulamalarındaki bazı işlevler, tüm işletim sistemleriyle uyumlu olamayabilmektedir. Web geliştirmede kullanılan yeni teknolojiler, tüm işletim sistemlerinde düzgün çalışmayabilmektedir. Bu nedenle web uygulamalarının Windows, Unix, MacOS, Linux, Solaris gibi farklı işletim sistemlerinde testleri yapılmalıdır.

Mobil Cihaz Uyumluluğu: Konum ve arama özellikleri de dahil olmak üzere cihaz özellikleri ile uygulama uyumluluğu,

Ekran döndürme dahil olmak üzere mobil cihaz ekran boyutlarında nasıl çalıştığı,

Cihaz, şebeke servisleri kapsamındayken ve dışındayken uygulamanın çalışıp çalışmadığı kontrol edilmektedir.

Yazdırma Seçenekleri: Sayfa yazdırma seçenekleri sunuluyorsa, yazı tiplerinin, sayfa hizalamasının, sayfa grafiklerinin vb. özelliklerin, doğru şekilde yazdırıldığı, sayfalar kağıt boyutuna veya yazdırma seçeneğinde adı geçen boyuta uygun olup olmadığı kontrol edilmektedir.

Performans Testi

Performans Testi
Şekil 5 : Performans Testi

Sistemin belirli durumlarda, belirlenen beklentileri verip vermediğini kontrol etmek amacıyla yapılan testlerdir. Performans testleri sistemdeki bug’ların bulunmasını amaçlamamakta; ancak sistemdeki darboğazları ortaya çıkarmaktadır.

Performans testleri aşağıdaki soruların cevaplarını vermektedirler.

  • Sistem trafiğindeki artışlar; işlem süresini ve güvenliğini nasıl etkiler?
  • Hangi kullanıcı seviyesinde performans problemleri yaşanır?
  • Performans seviyelerindeki düşüş sistemin hangi bileşeninden kaynaklanır?
  • Normal şartlar altında sistem nasıl davranıyor?

Temel olarak 3 çeşit performans testi bulunmaktadır. Bunlar;

Performans Testi: Uygulamalarının normal şartlar altındaki performans seviyelerinin belirlenmesidir.

Load (Yük) Testi: Uygulamaya giderek artan sayıda (sistem çökene kadar) virtual user la yüklenilerek sistemin sınırlarının ölçülmesidir.

Stress Testi: Maksimum sayıdaki kullanıcı ile periyodik bir şekilde sisteme yüklenilmesidir. Amaç bir kaos ortamında sistemin bu tür durumlara verdiği tepkiyi ölçmek ve arıza giderildiğinde sistemin toparlama seviyesini belirlemektir.

Güvenlik Testi

Güvenlik Testi
Şekil 6 : Güvenlik Testi

Çok geniş bir yer kaplayan ve çok önemli bir test yöntemidir. Bu yöntemin:

  • Kullanıcı Girdilerinin Kontrolü,
  • HTML Çıktı Kodlama-Output Encoding,
  • Veri Tabanı Güvenliği,
  • Hareket Halindeki Veriyi Korumak,
  • Parola güvenliği,
  • Güvenli Kimlik Doğrulama,
  • Kullanıcı Oturumlarını Yönetmek ve
  • Yetkilendirme başta olmak üzere birçok kontrol edilmesi gereken kriteri bulunmaktadır.

Mobilhanem.com da Selenium ile Test Otomasyonu Geliştirme serisinin bu dersinde Web Uygulama Testleri Nelerdir dersimizin sonuna geldik. Bir sonraki dersimizde web test çeşitleri için örnek yapacağız ve bunları unit test olarak nasıl yazacağımızı göreceğiz. Eksik ya da yanlış gördüğünüz ve ya anlamadığınız yerler için çekinmeden ulaşabilirsiniz. Bir sonraki yazıda görüşmek üzere. Yazılım test yaşam döngüsü ile ilgili bilgi edinebilmek için tıklayınız.

Tüm Selenium derslerimiz için tıklayınız.

Sevde Aybüke Kaleli

Fırat Üniversitesi-Yazılım Mühendisliği (2015-2019)

Yorum Yaz

Haftalık Bülten

Mobilhanem'de yayınlanan dersleri haftalık mail almak ister misiniz?